Chrzan

Szczególnie mocno zapisał się w polskiej kulturze ludowej – najczęściej pod nazwą warzęchy lub warzuchy. Bywał i bywa do dziś stałym gościem suto zastawianych stołów, a to za sprawą swego nadzwyczajnego wpływu na układ trawienny. Do dziś towarzyszy nam w kuchni, zwłaszcza w czasie Wielkanocy. Ponoć każdy, kto zje choć trochę chrzanu ze święconki, może bez ograniczeń zajadać się wielkanocnymi przysmakami.

Czy chrzan jest zdrowy?

O pozytywnym wpływie chrzanu na nasz organizm nie trzeba nikogo specjalnie przekonywać. Jego walory smakowe idą w parze z właściwościami zdrowotnymi, zwłaszcza jeśli chodzi o układ trawienny i odpornościowy. Mówiąc bardzo ogólnie, chrzan utrzymuje nas w dobrej kondycji, zapobiegając wielu chorobom, w tym najgroźniejszym schorzeniom cywilizacyjnym, takim jak nowotwory.

Jakie witaminy ma chrzan?

Chrzan, a dokładnie jego korzeń, to źródło cennych witamin, zwłaszcza witaminy C, która występuje w tym warzywie w większych ilościach aniżeli w cytrynie czy w pomarańczy. Ponadto na uwagę zasługuje obecny w jego składzie kwas foliowy, który przyczynia się do prawidłowego rozwoju układu nerwowego płodu i zapobiega chorobom nowotworowym. Na liście mikroelementów występujących w chrzanie nie brakuje potasu, fosforu, miedzi oraz manganu. Chrzan jest również źródłem błonnika.

Ile kalorii ma chrzan?

Chrzan jest wdzięczną przyprawą, bo nie zawiera zbyt wielu kalorii. Mamy więc to szczęście, że w 100 g chrzanu znajduje się zaledwie 48 kcal, a to przecież i tak mało, biorąc pod uwagę fakt, że spożywamy go zazwyczaj w niewielkich ilościach.

Jakie właściwości ma chrzan?

Chrzan ma tak wiele zalet, że nie można przejść obok niego obojętnie. Nie dość, że poprawia wygląd skóry, likwidując jej przebarwienia i niedoskonałości, to na dodatek znany jest jako wybielacz niepożądanych piegów. Oprócz tego wykazuje właściwości bakteriostatyczne, zwiększając odporność organizmu. Przede wszystkim jednak działa profilaktycznie, zapobiegając wielu chorobom, w tym nowotworom. Poza tym pobudza apetyt i działa rozgrzewająco. Nie można też zapomnieć o jego najpopularniejszym zastosowaniu jako naturalnego środka konserwującego żywność oraz jako przyprawy.

Czy chrzan ma właściwości lecznicze?

Chrzan od dawna stosowany był w medycynie ludowej, która doceniła jego działanie wspomagające leczenie. Od stuleci jego liście stosowane są jako środek przeciwbólowy w przypadku zapalenia stawów i ścięgien. Stanowi też skuteczny lek na katar, chore zatoki oraz niestrawność. Obok czosnku traktowany jest jako naturalny antybiotyk leczący wszelkie objawy przeziębienia.

Jak zrobić chrzan?

Chrzanu używamy w kuchni najczęściej jako przyprawy, którą możemy kupić w najbliższym sklepie. Warto jednak pokusić się o samodzielne przygotowanie tej aromatycznej mieszanki wzbogacającej smak wielu dań. Aby zrobić chrzan domowy, wystarczy umyć i zetrzeć na tarce jego korzeń, a następnie dodać do niego sok ze świeżo wyciśniętej cytryny i doprawić solą oraz cukrem. Zamiast soku z cytryny możemy dolać kilka kropel octu winnego. Tym sposobem przepis na domowy chrzan jest kompletny i czeka już tylko na podjęcie naszej inicjatywy.

Jak zetrzeć chrzan?

Ucieranie chrzanu to jedna z mniej przyjemnych czynności, a to z powodu zawartych w chrzanie olejków eterycznych, które drażnią oczy i powodują łzawienie oraz kręcenie w nosie. Jak więc szybko utrzeć chrzan, aby zaoszczędzić sobie skutków ubocznych? Tradycyjnie zaleca się zetrzeć go na tarce o małych oczkach. Lepiej jednak posłużyć się robotem kuchennym albo elektryczną maszynką lub blenderem ze specjalnymi końcówkami do tarcia warzyw. W ramach eksperymentu polecamy również… wyciskarkę wolnoobrotową do soków. Sposób już sprawdzony, choć zdecydowanie mniej popularny.

Jak doprawić chrzan?

Utarcie chrzanu to dopiero połowa sukcesu. Aby podkreślić jego walory smakowe, trzeba go odpowiednio przyprawić. Chrzan najlepiej więc doprawić solą, sokiem z cytryny, koniecznie świeżo wyciśniętym, oraz cukrem. W niektórych przepisach jako zamiennik cytryny podaje się ocet albo kwasek cytrynowy. Na koniec można dodać jeszcze trochę śmietany lub majonezu, żeby nieco złagodzić ostry smak.

Jak sparzyć chrzan?

Innym sposobem na złagodzenie smaku chrzanu jest jego sparzenie we wrzątku. Najlepiej zrobić to tuż po starciu chrzanu, przekładając masę na sitko i przelewając ją krótko wrzątkiem. Ważne, żeby utarty chrzan nie pozostawał zbyt długo w gorącej wodzie, dlatego cały proces musi trwać dosłownie chwilę.

Czy chrzan się psuje?

Chrzan, jak każdy produkt spożywczy, ulega oczywiście zepsuciu, ale po stosunkowo długim okresie. Korzenie chrzanu w całości można przechowywać nawet do 12 miesięcy, oczywiście w odpowiednich warunkach. Równie długo w nienaruszonym stanie możemy trzymać w lodówce domowy chrzan tarty. Jedynym skutkiem ubocznym jest widoczny po pewnym czasie ciemniejszy odcień masy chrzanowej, który jednak nie wpływa na jakość i smak.

Jak przechowywać chrzan?

Całe korzenie chrzanu powinno się przechowywać w chłodnym pomieszczeniu, np. w piwnicy lub miejscu, gdzie wilgotność powietrza jest utrzymywana na stałym poziomie. Nie może być zatem ani zbyt zimno, ani zbyt mokro, bo chrzan szybko zgnije. Optymalna temperatura dla przechowywania chrzanu wynosi 0 stopni Celsjusza. Ważne jest również wietrzenie pomieszczenia, w którym przechowujemy chrzan, a także zapewnienie mu odpowiedniego miejsca składowania, np. w postaci skrzynki z mieszanką piasku i wilgotnego odkwaszonego torfu lub trocin.

Jak przechować tarty chrzan?

Tarty chrzan należy przechowywać w szczelnie zamkniętym pojemniku, najlepiej w słoiku, w lodówce. Jeśli chcemy przedłużyć jego świeżość, możemy dodać do niego ocet jabłkowy. Temperatura przechowywania startego chrzanu powinna oscylować wokół 2 stopni Celsjusza.

Czy chrzan można mrozić?

Jeśli jednak zależy nam na bardzo długim zachowaniu świeżości chrzanu, to lepszą opcją niż przechowywanie go w lodówce będzie wybór zamrażarki. Niewiele osób bowiem zdaje sobie sprawę z tego, że chrzan można mrozić. Najlepiej zamrażać całe korzenie rośliny zapakowane w woreczki odporne na niską temperaturę.

Ze względu na składniki odżywcze chrzan warto jadać nie tylko od święta, ale przez cały rok. Na szczęście mamy taką możliwość. Uprawa chrzanu jest bowiem możliwa w każdym przydomowym ogródku. Nic dziwnego, w końcu jego arktyczna odmiana spotykana jest nawet na Grenlandii.

Przeczytaj więcej

Newsletter

Bądź na bieżąco z nowościami
Kuchni Lidla!

Obserwuj nas

  • YouTube
  • Facebook
  • Pinterest
  • Instagram